Duurzaamheid is geen keuze, maar Governance:
Waarom wachten op wetgeving uw License to Operate bedreigt?
De CSRD mag dan zijn afgezwakt, maar de echte risico’s pauzeren niet. Banken, ketenpartners en de maatschappij stellen nú al andere eisen aan duurzaam ondernemen. Waarom achteroverleunen juist gevaarlijk is en hoe u zelf weer achter het stuur komt, hoort u in dit artikel.
Aida Afrasiaby – 2 min. Leestijd
In de bestuurskamers van de voedingsmiddelenindustrie klonk recent een zucht van verlichting. De Europese rapportageverplichtingen onder de CSRD zijn voor veel bedrijven uitgesteld en de standaarden zijn afgeschaald. Voor velen voelt dit als een adempauze in een tijd van regeldruk. Toch waarschuwt registeraccountant Joke Rigter in de podcast Food Forward voor een gevaarlijke valkuil: de neiging om nu achterover te leunen en op de handen te gaan zitten.
De paradox is dat de wetgever weliswaar pauzeert, maar de werkelijkheid om ons heen onverminderd doorgaat. Onderwerpen zoals klimaatrisico’s, grondstoftekorten en maatschappelijke ontwikkelingen gaan in volle vaart vooruit, ongeacht wat Brussel beslist. Dit maakt duurzaamheid (ESG) niet langer een ideologisch project, maar een hard governance-vraagstuk.
Financiële instellingen wachten namelijk niet. Banken stellen nu al kritische vragen over klimaatrisico’s voordat ze financiering verstrekken. Daarnaast wordt CO2-uitstoot steeds directer beprijsd, bijvoorbeeld via de aankomende vrachtwagenheffing, wat direct impact heeft op uw marge,. Wie nu stopt met verduurzamen omdat het wettelijk even niet ‘hoeft’, bouwt een risicoprofiel op dat de continuïteit van de onderneming in gevaar brengt.
License to Operate: Meer dan alleen winst
De verschuiving die we zien is fundamenteel: van aandeelhoudersdenken (winst op korte termijn) naar stakeholdersdenken (waarde op lange termijn). Dit gaat over uw License to Operate.
Als een bedrijf negatieve impact op de omgeving niet aanpakt, riskeert het vergunningen te verliezen of zelfs het ondernemingsmodel te moeten stoppen. Duurzaamheid gaat in die zin over “fatsoenlijk zaken doen” en toekomstbestendigheid. Het negeren van deze risico’s leidt tot ad-hoc beleid wanneer er plotseling een incident of een vraag uit de keten komt.
Een huis zonder fundament
Zonder strategische regie verzanden bedrijven in losse initiatieven. Joke Richter vergelijkt dit met het bouwen van een huis waarbij je wel de bakstenen stapelt, maar het cement en de fundering vergeet. Dit leidt tot chaos, versnippering en dubbel werk.
De oplossing ligt in het leggen van dat fundament door middel van de Dubbele Materialiteitsanalyse (DMA). Dit klinkt complex, maar de kern is simpel: bepaal welke 1, 2 of 3 thema’s écht impact hebben op uw organisatie en omgeving, en focus daarop. Door deze analyse uit te voeren, voorkomt u dat u wordt overspoeld door een tsunami aan willekeurige vragen van stakeholders. U zit zelf achter het stuur en bepaalt de koers, in plaats van gedwongen te worden tot kostbare acties door externe druk.
Hier ligt een cruciale rol voor de kwaliteitsmanager (QA). Vaak landt duurzaamheid op hun bord als “extra taak”, wat weerstand kan oproepen. Toch is QA de aangewezen afdeling om het “motortje aan te zetten”. Kwaliteitsmanagers zijn immers gewend om processen vast te leggen en data te borgen, wat essentieel is om te voorkomen dat de organisatie volgend jaar weer vanaf nul moet beginnen. Het doel is echter niet dat de last permanent bij QA blijft liggen. Door processen te integreren, wordt duurzaamheid uiteindelijk onderdeel van elke functie, van inkoop tot logistiek.
Stilzitten is geen optie. Bedrijven die nu kleine stappen zetten op basis van een gedegen materialiteitsanalyse, bouwen aan vertrouwen en voorkomen paniekvoetbal in de toekomst. Kies ervoor om zelf de regie te voeren over uw toekomst, voordat uw stakeholders of de realiteit die keuze voor u maken.